Szanowni Państwo,
Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) uruchomiło Portal Wsparcia Edukacyjno-Specjalistycznego, na którym znajdują się obecnie narzędzia przesiewowe i diagnostyczne. Mogą one wspierać w codziennej pracy nauczycieli i specjalistów zatrudnionych w przedszkolach i szkołach, poradniach psychologiczno-pedagogicznych oraz innych placówkach systemu oświaty, jak również wspierać pracę osób z innych sektorów, np. zatrudnionych w instytucjach opieki nad dziećmi do lat 3.
Na portalu dostępne są następujące narzędzia:
- Skrining Rozwoju Małego Dziecka (SRMD)
- Kwestionariusz Szkolnej Oceny Funkcjonalnej (KSzOF)
- Kompleksowa Analiza Procesów Poznawczych (KAPP)
- Objawy-Kompetencje-Cechy (OKC).
Narzędzia SRMD i KSzOF zostały przygotowane jako wspomagające zrozumienie funkcjonowania dziecka w wieku do rozpoczęcia przez nie nauki w szkole oraz uczniów uczęszczających do różnych typów szkół. Założeniem przyjętym w opracowaniu tych narzędzi, skierowanych do osób mających codzienny kontakt z dzieckiem/uczniem, często niebędących specjalistami (np. rodziców, nauczycieli wychowania przedszkolnego, nauczycieli przedmiotu), było wykorzystanie obserwacji funkcjonowania dziecka/ucznia w codziennych, typowych dla wieku sytuacjach i uporządkowanie ich w sposób dający wstępny opis obszarów w których występują trudności oraz mocnych stron dziecka.
W SRMD i KSzOF przyjęto wybrane obszary aktywności i uczestnictwa, określone w Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF), opracowanej przez WHO we współpracy z ekspertami z wielu dziedzin, w tym edukacji. Wykorzystanie ICF stanowiło jedną z kluczowych rekomendacji formułowanych w toku prowadzonych przez Ministerstw Edukacji Narodowej konsultacji publicznych oraz prac zespołów roboczych powoływanych w latach 2010 – 2017.
Wypełnienie arkuszy obserwacyjnych przez nauczycieli, jak sami wskazują, pomaga im dostrzec obszary, w których uczeń doświadcza trudności, co tym samym lepiej rozumieć jego funkcjonowanie, a także formułować cele i określać sposoby wspierania ucznia w codziennej pracy. Obowiązki nauczycieli w tym zakresie zostały bowiem sformułowane w przepisach na dużym poziomie ogólności, wśród których należy wskazać np. indywidualizowanie pracy z każdym uczniem, czy zapewnianie pomocy psychologiczno-pedagogicznej, w tym:
- rozpoznawanie indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych uczniów,
- rozpoznawanie indywidualnych możliwości psychofizycznych uczniów oraz czynników środowiskowych wpływających na ich funkcjonowanie,
- wspieranie potencjału rozwojowego ucznia i tworzenie warunków do jego aktywnego i pełnego uczestnictwa w życiu szkoły oraz środowisku społecznym.
Zastosowanie narzędzi obserwacyjnych nie zastępuje diagnozy indywidualnej, jeśli jest taka potrzeba. Stanowi podstawę do dalszych działań, których celem jest ustalenie przyczyn trudności (konsultacje zespołowe w przedszkolu/szkole, diagnoza specjalisty szkolnego, pogłębiona ocena funkcjonowania w poradni psychologiczno-pedagogicznej).
Niezależnie od tego, czy wyjaśnienia przyczyn trudności wymaga pogłębionej diagnostyki, która zawsze trwa w czasie, większa świadomość trudności ucznia sprzyja uważności nauczyciela na potrzeby ucznia w trakcie codziennej pracy. Możliwe jest także wprowadzanie zmian w środowisku przedszkolnym/szkolnym, które eliminują bariery w funkcjonowaniu dziecka, sprzyjają wzmacnianiu jego aktywności uczestnictwa. Szkoła nie czeka na opinię czy orzeczenie bez podejmowania działań, ale może wprowadzać udogodnienia, które wspierają dziecko „tu i teraz”.
Narzędzia są w pełni bezpłatne i dostępne elektronicznie za pośrednictwem strony internetowej https://wsparcie.gov.pl.
Założenie konta w poszczególnych narzędziach daje możliwość zapisywania wyników, edycji wcześniej zaznaczonych odpowiedzi oraz powrotu do badania w dowolnym momencie. Na stronie znajduje się szczegółowa instrukcja opisująca proces zakładania konta.
Narzędzia są także dostępne bez zalogowania. Mogą z nich korzystać pracownicy systemu oświaty, ale również rodzice i osoby niebędące pracownikami systemu oświaty (np. pracownicy żłobków).
Platforma będzie rozwijana w przyszłości. W kolejnych latach sukcesywnie będą pojawiać się na niej nowe narzędzia, funkcjonalności i rozwiązania.
